Varia Genealogica 2 (2018)

Varia Genealogica 2 (2018)
Varia Genealogica 2 (2018)

METRYKA PUBLIKACJI:

rodzaj czasopismo
tytuł Varia Genealogica
numer 2 (2018)
forma papierowa
okładka miękka
objętość 192 strony
nakład 200 egzemplarzy
cena 15 zł (brutto=netto) + ewentualna wysyłka
forma dystrybucji odpłatna działalność pożytku publicznego (non profit – po koszcie bez zysku, nie podlega podatkowi VAT od towarów i usług) PKD 58.14.Z (§ 9 ust. 4 pkt 5 statutu)
data publikacji 21.09.2018
miejsce publikacji Opole
wydawca Stowarzyszenie Opolscy Genealodzy
KRS 0000558917 NIP 7543093593 REGON 361591180
redaktor naczelny Jolanta Ilnicka
korekta Agnieszka Misiurska, Małgorzata Lissowska, Stanisław Czyżowicz, Jolanta Ilnicka, Maciej Róg
skład i łamanie Maciej Róg
okładka Mieczysław Łaptaszyński (zdjęcie), Jolanta Tacakiewicz-Lipińska (kompozycja), Zygfryd Mazur (komputerowe opracowanie)
grafiki ** (s. 9, 13, 21, 111)
druk i oprawa Drukarnia PARA s.c., Mechnice k. Opola
ISBN 978-83-948911-1-4 (9788394891114)
ISSN 2544-4638
rejestr czasopism Opole Rej. Pr. 802 sygn. akt SO Opole I Ns Rej. Pr 20/17 z 04.12.2017
znak sprawy SOG.2018.156

FORMULARZ ZAMÓWIENIA:

* pola wymagane

Czas realizacji zamówienia: do 7 dni od (otrzymania) potwierdzenia zapłaty. W razie ewentualnych pytań, jak również w sprawach bezpłatnych egzemplarzy autorskich i obowiązkowych egzemplarzy bibliotecznych, prosimy o kontakt mejlowo na adres sklep(małpa)genealodzy.opole.pl. Asortyment sprzedawany jest po kosztach bez zysku (kwota netto=brutto bez VAT) w ramach nieodpłatnej działalności pożytku publicznego, dlatego nie stosuje się prawa konsumenckiego o sprzedaży na odległość poza lokalem przedsiębiorstwa (m.in. nie przysługuje prawo zwrotu bez podania przyczyny w ciągu 14 dni). Do należności należy doliczyć również koszty opakowania i przesyłki. Poza Polskę wysyłamy tylko po indywidualnym uzgodnieniu możliwości i kosztów. Płatność tylko w złotych (PLN) z góry przelewem na nasze konto, indywidualnie skontaktujemy się z zamawiającym, potwierdzając gotowość do realizacji zamówienia. Aby złożyć zamówienie i wysłać formularz, należy wcisnąć przycisk „ZAMAWIAM I ZAPŁACĘ – WYŚLIJ FORMULARZ” na dole formularza; jeżeli pokaże się komunikat o wysłaniu, dopiero on oznacza wysłanie zamówienia; w przeciwnym razie błędy zostaną wskazane/zakomunikowane.

szt. ×

szt. ×

szt. ×

Koszt OPAKOWANIA I PRZESYŁKI:
Dokładny koszt zostanie podany w mejlowym potwierdzeniu możliwości realizacji zamówienia, w przypadku poczty od około 8 lub 13 itd. zł, w zależności od liczby egzemplarzy.

Dane ZAMAWIAJĄCEGO + do wysyłki + na fakturę (jeśli potrzebna):
Email*:
Telefon:
Imię*:
Nazwisko*:
Firma/nazwa:
Miejscowość*:
Kod pocztowy*:
Adres*:
Kraj:

(poza Polskę wysyłamy tylko po indywidualnym uzgodnieniu kosztów)

Dane do WYSYŁKI, jeśli inne niż zamawiającego
(tzn. jeśli już podano wyżej, to NIE trzeba kopiować/powtarzać):
Firma (nazwa albo imię i nazwisko):
Miejscowość:
Kod pocztowy:
Adres:
Kraj:

(poza Polskę wysyłamy tylko po indywidualnym uzgodnieniu możliwości i kosztów)

FAKTURA (do rozliczeń INNYCH niż vat):

Dane do faktury, jeśli inne niż zamawiającego (tzn. jeśli już podano wyżej, to NIE trzeba kopiować/powtarzać):
Firma (nazwa albo imię i nazwisko):
NIP:
Miejscowość:
Kod pocztowy:
Adres:
Kraj:

Uwagi:

Dane do przelewu:
Stowarzyszenie Opolscy Genealodzy
ul. Piastowska 18-20 (WBP) 45-081 Opole
IBAN: PL 76105015041000009030630223
BIC (SWIFT): INGBPLPW
W tytule/opisie podać:
zwrot kosztów wydawnictwa i wysyłki

Jeśli jest Pan(i) zadowolony(a) z działalności stowarzyszenia, może Pan(i) wesprzeć tę działalność dodatkową darowizną, zwiększając powyższą kwotę z dodatkowym dopiskiem: "oraz darowizna na cele statutowe … PLN" z podaniem kwoty darowizny.

TAK* wyrażam zgodę na przetwarzanie danych osobowych oraz potwierdzam zapoznanie się z powyższymi zasadami zamówień.

informacja administratora o przetwarzaniu danych osobowych (poniżej)


Tutaj kończy się formularz zamówienia — nie zapomnij kliknąć poniżej, że nie jesteś robotem, a następnie na „ZAMAWIAM I ZAPŁACĘ – WYŚLIJ FORMULARZ”☺:

SPIS TREŚCI:

Varia Genealogica 2 (2018) spis treści
Varia Genealogica 2 (2018) spis treści
  • Od redakcji s. 5
  • ROZDZIAŁ I: KONFERENCJE GENEALOGICZNE S. 9

    • Słowo wstępne s. 11
    • 3. Ogólnopolska Konferencja Genealogiczna Brzeg 2016 s. 13

      • Marcin Marynicz, Akta notarialne jako źródło danych o przodkach s. 15
    • 4. Ogólnopolska Konferencja Genealogiczna Brzeg 2017 s. 21

      • Program s. 23
      • Dorota Lewandowska, Księgi metrykalne z terenów tzw. zabużańskich. Gdzie ich szukać? Archiwa i instytucje w kraju i za granicą s. 27
      • Piotr Szkutnik, Przydatność akt dziekańskich (dekanalnych) do badań genealogicznych s. 37
      • Dariusz Chyła, Źródła genealogiczne dotyczące ewangelików przechowywane w Archiwum Państwowym w Toruniu s. 45
      • Daniel Paczkowski, Zbigniew Mierzejewski, Działania Jamińskiego Zespołu Indeksacyjnego na Podlasiu w obszarze dawnego dekanatu augustowskiego s. 55
      • Dobrosława Gucia, Chałupa w chrust pleciona, czyli XVIII-wieczne wizje, lustracje oraz inwentarze wsi jako źródło do historii rodziny s. 61
      • Magdalena Dąbrowska, Architektura a genealogia, czyli dlaczego mój dziadek spoczywa pod rynną? s. 73
      • Joanna Lubierska, XIX-wieczne sprawy małżeńskie w zasobach Archiwum Archidiecezjalnego w Poznaniu s. 87
      • Jacek Szumański, Śladami starych fotografii rodzinnych. Szumańscy w latach 1850–1939 s. 99
  • ROZDZIAŁ II: MY I GENEALOGIA S. 111

    • Jolanta Tacakiewicz-Lipińska, Jak Nartowski tworzył drzewo genealogiczne rodziny Gaberle s. 113
    • Joanna Kolańska, Petronela s. 123
    • Małgorzata Żywicka, Skąd to moje pisanie? s. 127
    • Błażej Koska, Niektóre aspekty życia wsi wielkopolskiej XIX w. na podstawie ksiąg stanu cywilnego s. 131
    • Żanna Staniszewska, Kryzys przeszczepu korzeni mieszkańców wsi Dowbysz jako przykład wewnętrznej migracji psychologicznej s. 143
    • Maciej Róg, Porządkowanie chaosu w genealogii amatorskiej s. 155
  • ROZDZIAŁ III: PRO MEMORIA S. 185

    • Teresa Kurowska-Kroczak (1953–2017) s. 187

OD REDAKCJI:

Przed Państwem kolejny tom Varia Genealogica. Poprzedni został bardzo życzliwie przyjęty przez czytelników. Dziękujemy za pochwały i konstruktywną krytykę. Przygotowując do druku drugą edycję czasopisma, staraliśmy się uwzględnić Państwa uwagi i spostrzeżenia.

Spora część tematyki Ogólnopolskich Konferencji Genealogicznych poświęcona jest wszelkiego rodzaju źródłom, do jakich może dotrzeć genealog, odtwarzając historię rodziny. Szczególnie pożądane są informacje dotyczące źródeł innych niż akta metrykalne. Zaspokoić te potrzeby pozwolą artykuły zawarte w I rozdziale tego wydania Varia Genealogica. Marcin Marynicz (prelekcja miała miejsce podczas 3. Ogólnopolskiej Konferencji Genealogicznej), wprowadza nas w świat akt notarialnych i pokazuje, jak na przykładzie umowy przedślubnej można odtworzyć całą gałąź rodu. Dr Piotr Szkutnik w swoim wystąpieniu przybliża czytelnikowi źródła pomocne w odtwarzaniu genealogii chłopskiej. Akta dziekańskie są skarbnicą wiedzy o życiu, stanie posiadania i zależnościach społecznych mieszkańców wsi. Natomiast czytając artykuł Dobrosławy Guci, przekonamy się, że warto sięgnąć po dokumenty takie jak lustracje i wizytacje wsi. To właśnie z nich dowiemy się, jak mogła wyglądać wieś naszych przodków i domy, w których mieszkali.

Wciąż jednak podstawowym źródłem informacji dla genealoga są akta metrykalne. Uwadze czytelników polecam zatem dwa artykuły. Pierwszy autorstwa dr. Dariusza Chyły dotyczy akt metrykalnych gmin ewangelicko-augsburskich, a drugi napisany przez dr Dorotę Lewandowską – akt zabużańskich. O tych ostatnich autorka pisała już w Varia Genealogica 1 (2017), ale w obecnej edycji dr Lewandowska pomaga nam uporządkować wiedzę o dostępności tych akt. Ten swoisty przewodnik, powinien stać się „niezbędnikiem” każdego genealoga, prowadzącego badania obejmujące tzw. Kresy.

Dla odtworzenia rodzinnej historii ważna jest także wiedza z zakresu obyczajowości, w której funkcjonowali nasi przodkowie. Tej wiedzy, okazuje się, możemy szukać nie tylko w opracowaniach etnografów i historyków. Z pomocą mogą przyjść tu architekci krajobrazu, co w interesujący i zapewne dla większości czytelników zaskakujący sposób, potwierdza Magdalena Dąbrowska. Jej wywód na temat tego, kogo można było pochować w miejscu zwanym „niebo”, a kogo w miejscu zwanym „piekło” i dlaczego pochówek pod rynną pozwala przejść z „piekła” do „nieba”, na zawsze zmieni nasze spojrzenie na architekturę cmentarzy. Natomiast dziewiętnastowieczną obyczajowość małżeńską oraz pozycję kobiety w ówczesnym systemie prawnym, poznamy zapoznając się z artykułem Joanny Lubierskiej. Instytucja sądów duchownych do spraw małżeńskich i wytworzone przez nią dokumenty, mogą być pomocne w naszych badaniach.

Ogólnopolskie Konferencje Genealogiczne w Brzegu są doskonałą okazją do zaprezentowania osiągnięć amatorskiego ruchu genealogów. Podczas 4. OKG swoimi dokonaniami podzielili się przedstawiciele Jamińskiego Zespołu Indeksacyjnego. Warto zapoznać się z artykułem opisującym pracę nad indeksacją parafii podlaskich. Inicjatywa JZI może być przykładem dla działań genealogów w innych regionach Polski.

Materiały pokonferencyjne zamyka bardzo interesujące wystąpienie Jacka Szumańskiego. Prelegent przenosi nas w świat starych fotografii, pokazując, jak wielką inspiracją mogą być one dla dalszych poszukiwań. Wraz z nim śledzimy losy członków rodziny Szumańskich, którzy dzięki zamieszczonym fotografiom nie są dla nas całkiem anonimowi. Wszak genealogia, to historia konkretnych osób, postaci, z którymi jesteśmy emocjonalnie związani.

Ten emocjonalny związek z przeszłością widoczny jest jeszcze bardziej w drugim rozdziale Varia Genealogica zatytułowanym My i genealogia. Autorami artykułów w tej części publikacji są w większości członkowie Opolskich Genealogów. W większości, ponieważ artykuł otwierający rozdział II, został napisany przez Małgorzatę Żywicką. Kaszubkę, która w środowisku genealogów znana jest jako autorka niezwykłej sagi rodzinnej Blewąsków. Na łamach naszego czasopisma zgodziła się opowiedzieć o tym, skąd wziął się pomysł na pisanie sagi i przypomnieć jej pierwszy odcinek.

Po raz kolejny, wraz z Jolantą Tacakiewicz-Lipińską, możemy prześledzić niezwykłe dzieje jej rodziny. Tym razem rzecz będzie o życiu poczmistrzów na terenie dawnej Galicji i o tym, ile problemów mogą sprawić nam zapiski pozostawione przez poprzednich rodzinnych historyków. Znalezione w szufladach notatki, sporządzone przez naszych antenatów, w niektórych przypadkach, mogą być impulsem do rozpoczęcia swojej przygody z genealogią. Tak było w przypadku Joanny Kolańskiej, która po odnalezieniu pamiętników swojej babci, postanowiła sprawdzić, kim naprawdę byli ludzie w nich opisani, jak żyli, co się z nimi działo. Tę ciekawość przeszłości podsycały odnajdywane w zakamarkach domostwa przedmioty i wieczorne opowieści babci, takie jak ta o Petroneli. Po latach Joanna Kolańska odtworzyła tę opowieść, pisząc pracę konkursową, która otrzymała wyróżnienie w XXIV Regionalnym Konkursie Literackim „Ze Śląskiem na ty”.

Na uwagę zasługuje także artykuł Żanny Staniszewskiej. To bardzo interesujące spojrzenie na zjawisko, z którym genealog może spotkać się w swojej pracy. Niejeden z nas ma wśród przodków: kolonistów, przesiedleńców czy repatriantów i problem „kryzysu przeszczepu korzeni” nie jest nam obcy. Autorka w ciekawy i przystępny sposób, na przykładzie Polskiego Narodowego Rejonu Marchlewski, wyjaśnia, na czym to zjawisko polega i jakie skutki ze sobą niesie.

Rozdział „My i genealogia” zawiera także artykuły z zakresu poradnictwa genealogicznego. Błażej Koska przybliży czytelnikowi problem odtworzenia życia na wsi wielkopolskiej na podstawie ksiąg stanu cywilnego. Czytając, jednocześnie zaznajamiamy się z historią rejestrów cywilnych na ziemiach polskich, co pozwoli, zwłaszcza młodym adeptom genealogii, usystematyzować wiedzę o jednych z podstawowych źródeł w naszej pracy. Drugi, to chyba najbardziej wyczekiwany artykuł – Maciej Róg odkryje przed nami tajniki opanowania chaosu w genealogii amatorskiej. Chociaż niejednemu wyda się to niemożliwe, to jednak warto zastanowić się, jak przygotować własną spuściznę genealogiczną na przeszukiwanie po wielu latach od jej zgromadzenia, przez nas samych i przez potomnych.

Trzeci rozdział poświęcamy pamięci naszej koleżanki, skarbnikowi Opolskich Genealogów i osobie bardzo zaangażowanej w organizację OKG – Teresie Kroczak.

Prelegentom 4. Ogólnopolskiej Konferencji Genealogicznej należą się podziękowania za ciekawe opracowanie tematów, za to, że jako organizatorzy nie usłyszeliśmy od nich słowa „nie”, mimo iż wystąpienia podczas konferencji nie wiążą się z żadną gratyfikacją finansową. Jako redaktor Varia Genealogica i prezes SOG, bardzo cieszy mnie fakt, że coraz chętniej członkowie Stowarzyszenia piszą artykuły i angażują się w prace nad powstawaniem kolejnych tomów wydawnictwa. Wszystkim Wam serdecznie dziękuję i mam nadzieję, że nasza wspólna praca nad Varia Genealogica 2 (2018) będzie doceniona przez czytelników.

Wszystkim życzę milej lektury.

W imieniu zespołu redakcyjnego,
Jolanta Ilnicka
prezes Stowarzyszenia Opolscy Genealodzy

RECENZJE:

ERRATA:

  • strona 11 akapit 2 linia 7, zamiast „Aleksandry Kacprzak, Jana Romana Cisowskiego” powinno być „Aleksandry Kacprzak, Iwony Sudnik, Jana Cisowskiego”

Komentarze z Facebooka

komentarz(y/e)

Dodaj komentarz

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.